Wat is een derde plek? (en waarom is hij zo waardevol?)
Een “derde plek” is een plek naast je huis en werk waar je je thuis voelt en verbinding ervaart. Juist in tijden van stress, ziekte of herstel kan zo’n plek een belangrijke rol spelen in je mentale veerkracht.
Onlangs woonde ik een thema-avond bij op de school van mijn oudste dochter. Het onderwerp was het versterken van de mentale veerkracht van jongeren. Tijdens de avond kwam dit interessante concept ter sprake: de “derde plek.” Misschien heb je er – net als ik toen- nog nooit van gehoord, maar het idee is simpel en heel krachtig.
De term “derde plek” komt uit de sociologie en werd in de late jaren ’80 geïntroduceerd door Ray Oldenburg. Een derde plek is een ruimte naast jouw “eerste plek” (thuis) en je “tweede plek” (werk of school). Het is een plek waar je graag komt, waar je jezelf kunt zijn en waar je je onderdeel voelt van een gemeenschap. Het is een plek zonder verplichtingen, waar je simpelweg jezelf kunt zijn.
Voor mijn oudste dochter is dat zonder twijfel de manege. Ze komt er al jaren voor rijlessen en sinds een tijdje werkt ze er ook. Iedereen kent haar, ze helpt de jongere kinderen bij het opzadelen, en ze is echt met iets bezig dat ze heel erg leuk vindt. De mensen daar waarderen haar om wie ze is en wat ze doet, en dat geeft haar een gevoel van verbondenheid, rust en zelfvertrouwen.
Wat maakt een derde plek zo belangrijk voor verbinding en ontspanning?
Een derde plek is dus meer dan alleen een ruimte buiten je huis of werk. Het is een plek waar je jezelf kunt zijn, tot rust komt, en omringd bent door mensen die je begrijpen. Hier vind je jouw eigen “tribe” – mensen met wie je een connectie voelt. Een derde plek kan van alles zijn: een breiclub, sportvereniging, koor, kerk of de volkstuin waar je vaak bent en bekende gezichten tegenkomt.
Voor veel mensen is zo’n plek een belangrijke bron van energie en steun. Je ontmoet gelijkgestemden en kunt even ontsnappen aan de dagelijkse verplichtingen. Het is een ruimte waar je niet per se iets hoeft te “presteren”… je mag gewoon zijn wie je bent.
Waarom een derde plek extra belangrijk is bij ziekte of herstel
Een derde plek kan in bepaalde fases van het leven extra belangrijk zijn, vooral als je door een moeilijke periode gaat. Denk aan verlies, ziekte of andere uitdagingen waarbij je in je “eerste” of “tweede plek” niet de steun of erkenning vindt die je nodig hebt. Juist dan kan een derde plek een belangrijke veilige haven zijn.
In het geval van kanker kan een inloophuis, een lotgenotengroep, een retraite, of een online community zoals House of Icho een waardevolle bron van steun zijn en dus een ideale (tijdelijke) derde plek tijdens je herstel. Hier vind je mensen die jouw situatie begrijpen en dezelfde gevoelens ervaren, waardoor je je minder alleen voelt.
Mijn boodschap: Zoek jouw derde plek voor rust en verbinding
Mijn boodschap is simpel: zoek een passende derde plek. Een plek waar je gedragen wordt door gelijkgestemden, waar je jezelf niet anders voor hoeft te doen en waar alles mag zijn. Niemand hoeft zich eenzaam te voelen – ergens daarbuiten is jouw derde plek, jouw tribe.
Merk je dat je behoefte hebt aan verbinding en steun van mensen die echt begrijpen wat je doormaakt?
In mijn groepsprogramma’s werk je samen aan herstel, op een manier die bij jou past.